Top
Header

(Upload on February 8 2014) [ 日本語 | English ]

Liliaceae Juss. (ユリ科)






Mount Usu / Sarobetsu post-mined peatland
From left: Crater basin in 1986 and 2006. Cottongrass / Daylily

[Engler's syllabus (エングラー体系)]

Order Liliales (ユリ目, s.l.)


floral diagram
floral diagram (花式)
Ornithogalumumbellata

Order Liliales in Monocotyledons (revised greatly by APG)
Leaf: Linear leaves mostly with parallel veinations (with a few exceptions, i.e., net venations)
Flower: arranged in threes
Taccaceae (タシロイモ)
Juncaceae (イグサ)
Liliaceae (ユリ)
Stemonaceae (ビャクブ)

+ Asparagales (キジカクシ)

when separated from Liliales
Convallariaceae (スズラン)
including Nolinaceae (トックリラン), Dracaenaceae (リュウケツジュ)
Asphodelaceae (ツルボラン)
Asphodelus ramosus (ツルボラン)
Agavaceae (リュウゼツラン)
Agave, Sansevieria, Yucca
Alliaceae (ネギ)
Amaryllidaceae (ヒガンバナ)
Iridaceae (アヤメ)
Orchidaceae (ラン)
Asparagaceae (キジカクシ)
Asparagus L. (キジカクシ)
Hypoxidaceae (キンバイザサ)
Hyacinthaceae (ヒアシンス)
Agapanthaceae (アガパンサス)
Hemerocallidaceae (キスゲ)
including Phormiaceae
Termidaceae

+ Xanthorrhoeales (ススキノキ)

when separated from Liliales
Baxteriaceae
Lomandraceae
Calectasiaceae
Dasypogonaceae Dumort.

syn. Baxteriaceae Takht., Calectasiaceae Endl., Kingiaceae Endl.

Acanthocarpus Lehm., Calectasia R. Br., Chamaexeros Benth., Dasypogon R. Br. (D. bromeliifolius R. Br. Pineapple Bush, D. obliquifolius Lehm. ex Ness), Kingia R. Br., Lomandra Labill.

Xanthorrhoeaceae (ススキノキ, s.l.)

Cronquist placement: Calectasiaceae + Dasypogonaceae


Asparagaceae (キジカクシ), established by APG 2009

Asparagaceae (s.l.) = Asparagaceae + Agavaceae (リュウゼツラン) + Aphyllanthaceae + Hesperocallidaceae + Hyacinthaceae (ヒアシンス) + Laxmanniaceae + Ruscaceae (スズラン) + Themidaceae

Liliaceae Juss. (ユリ科)


Genera selected in Liliaceae
Allium L. (ネギ)
Asparagus L. (キジカクシ)
Barnardia Lindl. (ツルボ) [APG: Asparagaceae]
Two species worldwide
B. japonica (Thunb.) Schult. et Schult. f. (ツルボ)
Chionodoxa Boiss. in Japan
[APG: Asparagaceae separated from Liliaceae]
C. luciliae Boiss. (ユキゲユリ)

C. forbesii Baker (syn. Scilla forbesii (Baker) Speta

C. sardensis Barr. et Sugden (ヒメユキゲユリ)
Chlorophytum Ker Gawl. (オリヅルラン)
Clintonia Raf. (ツバメオモト)
Colchicum L. (イヌサフラン)
Convallaria L. (スズラン)
Disporum Salisb. (チゴユリ)
Eremurus M. Bieb. (キツネオラン)
Erythronium L. (カタクリ)
Fritillaria L. (バイモ)
Gagea Salisb. (キバナノアマナ)
Ipheion Raf. (ハナニラ, spring starflower)
APG: Amaryllidaceae
Distribution: Argentina, Uruguay and southern Brazil
I. uniflorum (Graham) Raf. (ハナニラ)
Heloniopsis A. Gray (ショウジョウバカマ)
[APG II: Melanthiaceae]
H. orientalis (Thunberg) C. Tanaka (ショウジョウバカマ)
Hemerocallis L. (キスゲ)
Hosta Tratt. (ギボウシ)
Hyacinthus Tourn. ex L. (ヒヤシンス)
[separated to Hyancinthaceae or Asparagaceae]
H. orientalis L. (ヒアシンス)
Japonolirion (テシオソウ)
[APG: Petrosaviaceae (サクライソウ)]
J. osense Nakai (テシオソウ)
Kniphofia Moench (シャグマユリ)
APG III: Asphodelaceae (ツルボラン)
= tritoma, red hot poker, torch lily or poker plant
native to Africa
K. uvaria L. (シャグマユリ)
Lilium L. (ユリ)
Maianthemum F. H. Wigg. (マイヅルソウ)
Massonia Thunb. ex Houtt. (ハリネズミユリ*)
APG: Asparagaceae
M. echinata L. f. (ハリネズミユリ*)
Muscari Mill. (ムスカリ)
Ornithogalum L. (オオアマナ, star of Bethlehem) [APG: Asparagaceae]
O. orthophyllum Ten. (ホソバオオアマナ)
O. umbellatum L. (オオアマナ)
Paris L. (ツクバネソウ)
Polygonatum Mill. (アマドコロ)
Puschkinia Adams (スジツルボ*) [APG: Asparagaceae]
No native species in Japan
P. bilgineri Yıldırım
P. peshmenii Rix et B. Mathew
P. scilloides Adams (スジツルボ*)
Rohdea Roth. (オモト)
Ruscus L. (ナギイカダ)
Scilla L. (ツルボ)
Smilax L. (サルトリイバラ)
Smilacina Desfontaines (ユキザサ)
Streptopus
Tulipa L. (ウコンコウ)
T. gesneriana (ウコンコウ, tulip)
Trillium L. (エンレイソウ)
Tricyrtis
Veratrum

[APG: Amaryllidaceae → Alliaceae]

Allium L. (ネギ) in Japan


> 700 spp. in the world
Vegetatbles for Japanese
A. cepa L. (タマネギ)

var. aggregatum G. Don (シャロット)
var. proliferum (Moench) Regel (ヤグラタマネギ)

A. chinense G. Don (ラッキョウ)
A. fistulosum L. (ネギ)
A. porrum L. (ニラネギ/ポロネギ)
A. scorodoprasum L. (ヒメニンニク)
A. sativum L. (ニンニク)
A. schoenoprasum L. (エゾネギ/アサツキ): native
A. tuberosum Rottler ex Spreng. (ニラ): native
Wild vegetable
A. macrostemon Bunge (ノビル)
A. victorialis L. (ギョウジャニンニク, s.l.)
Non-vegetable natives
A. austrokyushuense M. Hotta (ナンゴクヤマラッキョウ)
A. kiiense (Murata) Hir. Takah. et M. Hotta (キイイトラッキョウ)
A. monanthum Maxim. (ヒメニラ)
A. pseudojaponicum Makino (タマムラサキ)
A. splendens Willd. ex Schult. et Schult. f. (ミヤマラッキョウ)
A. thunbergii G. Don (ヤマラッキョウ), 2n = 16 or 32

f. albiflorum (Makino) Honda (シロバナヤマラッキョウ)

A. togashii H. Hara (カンカケイニラ)
A. virgunculae F. Maek. et Kitam.

var. koshikiense M. Hotta et Hir. Takah. (コシキイトラッキョウ)
var. virgunculae (イトラッキョウ): endemic to Hrado Island

f. albiflorum S. Toyama (オトメラッキョウ)

var. yakushimense M. Hotta (ヤクシマイトラッキョウ)

Non-vegetable exotics
A. giganteum Regel (オオハナニラ)

[APG III: Xanthorrhoeaceae, Cronquist: Aloeaceae]

Aloe L. (アロエ, aloe) in Japan


Originally distributed between the South Africa and Arabian Peninsula
= no native species in Japan
Developing arbuscular mycorrhiza
A. arborescens Mill. (キダチアロエ)
A. aristata Haw. (アヤニシキ)
A. bainesii Th. Dyer (タイザンニシキ)
A. capitata Baker (ニンギョウニシキ)
A. dichotoma L. f. (オオジニシキ)
A. ferox Mill. (アオワニ)
A. marlothii A. Berger (オニキリマル)
A. perryi Baker (ソコトラアロエ)
A. plicatilis (L.) Mill. (ゴジュウノトウ)
A. variegata L. (チヨダニシキ)
A. vera (L.) Burm. f. (バルバドスアロエ)
Divided into six genera:
Aloidendron (A. Berger) Klopper et Gideon F. Sm. (ラモンニシキ)
A. ramosissimum (Pillans) Klopper et Gideon F. Sm.
Kumara Medik., nom. cons.
Aloe L.
Aloiampelos Klopper et Gideon F. Sm.
Aristaloe Boatwr. et J. C. Manning
Gonialoe (Baker) Boatwr. et J. C. Manning

[APG: Asparagaceae]

Asparagus L. (キジカクシ/クサスギカズラ, asparagus)


Ca 400 species in the world, mostly in tropical and temperate reigons
A. acutifolius L. (タヌキボウキ)
A. asparagoides (L.) W. F. Wight (クサナギカズラ)
A. brachyphyllus Turcz. (ハマキジカクシ)
A. cochinchinensis (Lour.) Merr. (クサスギカズラ, s.l.), Honshu - Kyushu

var. lucidus (Lindl.) Hatus. (クサスギカズラ, s.s.)
f. pygmaeus (Makino) Yamashita et M.N.Tamura (タチテンモンドウ), syn. var. pygmaeus (Makino) Ohwi, A. pygmaeus (Makino) Makino, A. lucidus Lindl. var. pygmaeus Makino, etc., erect at 20-30 cm in height, used for gardening

A. cooperi Baker (ウサギボウキ)
A. crispus Lam. (ヤナギボウキ)
A. dauricus Fisch. ex Link (トウキジカクシ)
A. densiflorus (Kunth) Jessop (ホウキテンモンドウ)

cv. sprengeri (スギノハカズラ, = A. sprengeri Regel)

A. falcatus L. (ヤナギバテンモンドウ)
A. kiusianus Makino (ハマタマボウキ), Kyushu and Yamaguchi
A. madagascariensis Baker (ナギボウキ)
A. myriocladus Baker (タチボウキ)
A. officinalis L. (オランダキジカクシ), escaped

var. altilis L. (オランダキジカクシ, s.s.)

A. oligoclonos Maxim. (タマボウキ), central Kyushu
A. scandens Thunb. (ギョリュウカズラ)
A. schoberioides Kunth (キジカクシ), eastern Asia, including Hokkaido

var. subsetaceus Franch. (ホソバキジカクシ)

A. setaceus (Kunth) Jessop (オオミドリボウキ)

cv. nanus (シノブボウキ)
cv. tenuissimus (ミドリボウキ)

A. tenuifolius Lam. (イトテンモンドウ)
A. trichophyllus Bunge (イトキジカクシ)
A. verrucosus Nakai (イガキジカクシ)
A. verticillatus L. (クルマバテンモンドウ)
A. virgatus Baker (ネズミボウキ)

[APG: Asparagaceae]

Chlorophytum Ker Gawl. (オリヅルラン, spider plant)


Ca. 200 species, all of which are evergreen perennial forbs
C. capense (L.) Voss (ヒロハオリヅルラン)
C. comosum (Thunb.) Jacques (オリヅルラン)

[Convallariaceae]

Clintonia Raf. (ツバメオモト)


Five species have been reported from the world:
C. andrewsiana
C. borealis
C. udensis (ツバメオモト), only this species is distributed in Japan
C. umbellulata
C. uniflora (plant species in Washington)

[APG: Colchicaceae (イヌサフラン)]

Colchicum L. (イヌサフラン)


C. agrippinum Baker (シボリイヌサフラン), putative hybrid between C. variegatum and C. autumnale
C. autumnale L. (イヌサフラン)

[APG III: Asparagaceae]

Convallaria L. (スズラン)


C. majalis L. (ドイツスズラン)
C. majuscula Greene (アメリカスズラン)

[APG: Colchicaceae]

Disporum Salisb. (チゴユリ)


D. cantoniense (Lour.) Merr. (トウチクラン)
D. kawakamii Hayata (タイサンチゴユリ)
D. lutescens (Maxim.) Koidz. (キバナチゴユリ)
D. sessile D. Don ex Schult. et Schult. f. (ホウチャクソウ)
D. shimadae Hayata (キバナトウチクラン)
D. smilacinum A. Gray (チゴユリ)
D. uniflorum Baker (キバナホウチャクソウ)
D. viridescens (Maxim.) Nakai (オオチゴユリ)

[APG: Xanthorrhoeaceae]

Eremurus M. Bieb. (キツネオラン), foxtail lilies


E. bungei Baker (キバナキツネオラン)
E. himalaicus Baker (キツネオラン)
E. olgae Regel (ホソバキツネオラン)
E. robustus Regel (オオキツネオラン)

Erythronium L. (カタクリ), Subfamily Lilliodeae


Native species is one in Japan
E. japonicum Dence. (カタクリ)
Exotic
E. americanum Ker-Gawl. (アメリカカタクリ)
E. dens-canis L. (セイヨウカタクリ)
E. tuolumnense Applegate (キバナカタクリ)

Fritillaria L. (バイモ)


F. amabilis Koidz. (ホソバナコバイモ)
F. ayakoana Maruy. et Naruh. (イズモコバイモ)
F. camschatcensis (L.) Ker Gawl. (クロユリ, s.l.)
F. imperialis L. (ヨウラクユリ)
F. japonica Miq. (コバイモ)
F. kaiensis Naruh. (カイコバイモ)
F. koidzumiana Ohwi (コシノコバイモ)
F. maximowiczii Freyn (イチリンバイモ)
F. meleagris L. (コバンユリ)
F. muraiana Ohwi (アワコバイモ)
F. shikokiana Naruh. (トサコバイモ)
F. thunbergii Miq. (バイモ)
F. ussuriensis Maxim. (チョウセンバイモ)
F. × tokushimensis Akasawa, Katayama et T. Naito (トクシマコバイモ)

Gagea Salisb. (キバナノアマナ) in Japan , Subfamily Lilliodeae


The genus is distributed in Europe and Asia. Three species are in Hokkaido.
G. japonica Pascher (ヒメアマナ)
G. lutea (L.) Ker-Gawl. (キバナノアマナ)
G. vaginata Pascher (エゾヒメアマナ)
formerly in Tulipa L.

[Hemerocallidaceae, APG: Asphodelaceae (ワスレグサ)]

Hemerocallis L. (キスゲ / ワスレグサ, daylilies), Sp Pl 1753. 324


Native from Europe to Asia including Japan
This group is confusing.
H. aurantiaca Baker (ワスレグサ)
H. citrina Baroni

var. vespertina (Hara) M. Hota (syn. H. vespertina Hara., H. thunbergii Baker) (ユウスゲ, キスゲ)

H. flava L.

yezoensis (Hara) M. Hotta (syn. H. flava L., H. yezoensis Hara) (エゾキスゲ)

H. dumortieri Morr.

var. dumortieri (ヒメカンゾウ)
var. esculenta (Koidz.) Kitam. (エゾカンゾウ)
var. exaltata (Stout) Kitam. (syn. H. exaltata Stout) (トビシマカンゾウ)

H. fulva L.

var. fluva (ホンカンゾウ)
var. kwanso Regel (ヤブカンゾウ)
var. littorea (Makino) M. Hotta (syn. H. littorea Makino) (ハマカンゾウ)

var. longituba (Miq.) Maxim. (syn. H. longituba Miq.) (ノカンゾウ)

  • 野口順子. 1988. 異質染色体質の変異よりみた日本列島におけるゼンテイカ群の変遷史と分化 (Differentiation of Hemerocallis middendorfii complex in Japan from the viewpoint of the variation of heterochromatin). 植物分類・地理 (Acta Phytotaxonomica et Geobotanica) 39: 25-36

[Hostaceae B. Mathew, Funkiaceae, Horan., nom. illeg.]

Hosta Tratt. (ギボウシ), hostas or plantain lily


H. plantaginea (Lam.) Aschers. (マルバタマノカンザシ)
H. venussta F. Maekawa (オトメギボウシ)
H. minor Nakai (ケイリンギボウシ)
H. capitata (Koidz.) Nakai (イヤギボウシ)
H. nakaiana F. Maekawa (カンザシギボウシ)
H. opipara F. Maekawa (ニシキギボウシ)
H. atropurpurea Nakai (クロバナギボウシ)
H. rectifolia Nakai (タチギボウシ)
H. decorata L. H. Bailey (オタフクギボウシ)

f. normalis Stearn (ミドリオタフクギボウシ)

H. longissima Honda (ナガバミズギボウシ)

var. brevifolia F. Maekawa (ミズギボウシ)

H. helonioides F. Maekawa (ハカマギボウシ)
H. okamii F. Maekawa (ムラサメギボウシ)
H. rhodeifolia F. Maekawa (オモトギボウシ)

f. viridis F. Maekawa (アオバオモトギボウシ)

H. clavata F. Maekawa (コギボウシ)
H. albo-marginata (Hook.) Ohwi (コバギボウシ), highly variable, merged into H. rectifolia (Satake et al. 1982)
H. undulata (Otto et Dietr.) L. H. Bailey (スジギボウシ)
H. gracillima F. Maekawa (ヒメイワギボウシ)
H. tardiva Nakai (ナンカイギボウシ)
H. cathayana Nakai (アキカゼギボウシ)
H. tardiflora (Irving) Stearn (アキギボウシ)
H. torifrons F. Maekawa (コガラシギボウシ)
H. longipes (French. et Savat.) Matsum. (イワギボウシ)
H. rupifraga Nakai (ハチジョウギボウシ)
H. nigrescens (Makino) F. Maekawa (クロギボウシ)
H. fluctuans F. Maekawa (クロナミギボウシ)
H. tokudama F. Maekawa (トクダマ)
H. sieboldiana (Lodd.) Engler (トウギボウシ)
H. hypoleuca Murata (ウラジロギボウシ)
H. montana F. Maekawa (オオバギボウシ)
H. crispula F. Maekawa (サザナミギボウシ)
H. kikutii F. Maekawa (ヒュウガギボウシ)

var. yakusimensisi (Masam.) F. Maekawa (ヒメヒュウガギボウシ)

H. tosana F. Maekawa (トサノギボウシ)
H. sacra F. Maekawa (サクラギボウシ)
H. hippeastrum F. Maekawa (ラッパギボウシ)
H. kiyosumiensis F. Maekawa (キヨスミギボウシ)
H. densa F. Maekawa (ケヤリギボウシ)
H. pachyscapa F. Maekawa (ベンケイギボウシ)

Controversial group (Ohwi & Kitagawa 1983)

Lilium L. (ユリ)


L. alexandrae Hort. ex Wallace (ウケユリ)
L. amabile Palib. (コマユリ)
L. auratum Lindl. (ヤマユリ)
L. batemanniae (Hort. ex Wallace) Wallace (タツタユリ)
L. brownii N. E. Br. ex Miellez var. viridulum Baker (ハカタユリ)
L. callosum Siebold et Zucc. (ノヒメユリ)

var. flaviflorum Makino (キバナノヒメユリ)

L. candidum L. (マドンナリリー)
L. cernuum Kom. (マツバユリ)
L. concolor Salisb. (ヒメユリ)

var. partheneion (Siebold et de Vriese) Baker (ヒメユリ, s.s.)
f. coridion (Siebold ex De Vriese) E. H. Wilson (キヒメユリ)

L. cordatum (Thunb.) Koidz. (ウバユリ)
L. dalhansonii Hort. ex Wallace (ダルハンソニー)
L. distichum Nakai ex Kamibayashi (チョウセンクルマユリ)
L. formosanum A. Wallace (タカサゴユリ)
L. hansonii Leichtlin ex D. T. Moore (タケシマユリ)
L. henryi Baker (キカノコユリ)
L. japonicum Houtt. (ササユリ)

var. abeanum (Honda) Kitam. (ジンリョウユリ)
f. album (E. H. Wilson) Sugim. (シロササユリ)
f. purpureum Terashita (ベニバナササユリ)

L. lancifolium Thunb. (オニユリ)
L. leichtlinii Hook. f.

f. leichtlinii (キヒラドユリ)
f. pseudotigrinum (Carriere) H. Hara et Kitam. (コオニユリ)

L. longiflorum Thunb. (テッポウユリ)
L. maculatum Thunb. (スカシユリ)
L. martagon L. (マルタゴンリリー)
L. medeoloides A. Gray (クルマユリ)
L. nepalense D. Don (ウコンユリ)
L. nobilissimum (Makino) Makino (タモトユリ)
L. philippinense Baker (ルゾンユリ)
L. pumilum Redoute (イトハユリ)
L. regale E. H. Wilson (リーガルリリー)
L. rubellum Baker (ヒメサユリ)
L. speciosum Thunb. (カノコユリ)

var. clivorum S. Abe et T. Tamura (タキユリ)
var. gloriosoides Baker (タイワンカノコユリ)
var. speciosum (シマカノコユリ)
f. kratzeri Duchartre ex Baker (シラタマユリ)

L. tsingtauense Gilg (チョウセンカサユリ) cv cv
cultivars Table Dance on October 13 2014.

[APG III: Asparagaceae (キジカクシ)]

Liriope Herb. (ヤブラン) in Japan


L. graminifolia (L.) Baker (ホソバヤブラン)
L. minor (Maxim.) Makino (ヒメヤブラン)

f. albiflora (Murai) Okuyama (シロバナヒメヤブラン)

L. muscari (Decne.) L. H. Bailey (ヤブラン)
L. spicata Lour. (コヤブラン)
L. tawadae Ohwi (オニヤブラン)

[APG III: Asparagaceae]

Maianthemum F. H. Wigg. (マイヅルソウ) in Japan


There are two species in Hokkaido, Japan
M. dilatatum (マイヅルソウ)
M. bifolium (L.) F. W. Schmidt (ヒメマイヅルソウ)

[Liliaceae (Asparagaceae)]

Muscari Mill. (ムスカリ)ex in Japan


M. armeniacum Leichtlin ex Baker (ルリムスカリ)
M. botryoides (L.) Mill.
grape hyacinth; common grape hyacinth; ; small grape hyacinth
bell-shaped flowers in early spring, with 2-3 semi-erect leaves of which base are gray-green. Dense spikes with light blue flowers.
M. comosum (L.) Mill.
tassel grape hyacinth; fringe hyacinth; tassel hyacinth; feather hyacinth
bell-shaped flowers in late spring, with < 6 semi-erect, gray-green, bonnet-string leaves. brown-yellow fertile flowers, and red-blue infertile flowers.
M. moschatum Willd.
musk hyacinth, nutmeg hyacinth
raceme with 20-50 flowers. flower, colors changing from purple to virescent, strongly scented
M. neglectum Guss. ex Ten.
grape hyacinth, nutmeg hyacinth, musk hyacinth, starch grape hyacinth
bulbous perennial, with 3-6 radical leaves. Raceme with dense bell-shaped, blue or violet flowers, 3-7 mm long.

APG III: Asparagaceae

Ophiopogon Ker Gawl. (ジャノヒゲ, lilyturf) in Japan


O. bodinieri H. Lev. (タイワンジャノヒゲ)
O. intermedius D. Don (タイワンカブダチジャノヒゲ)
O. jaburan (Siebold) Lodd. (ノシラン)
O. japonicus (Thunb.) Ker Gawl. (ジャノヒゲ)
O. planiscapus Nakai (オオバジャノヒゲ)
O. reversus C. C. Huang (ヨナグニノシラン)

Paris L. (ツクバネソウ) in Japan


P. japonica (Franch. et Savat.) Franch. (キヌガサソウ)
P. verticillata M. V. Bieberst. (クルマバツクバネソウ)
P. tetraphylla A. Gray (ツクバネソウ)

[APG III: Asparagaceae. APG II: Ruscaceae]

Polygonatum Mill. (アマドコロ)


P. acuminatifolium Kom. (ヒナヨウラク)
P. altelobatum Hayata (アリサンアマドコロ)
P. amabile Yatabe (ヒメナルコユリ)
P. arisanense Hayata (ナガバアマドコロ)
P. cryptanthum H. Lev. et Vaniot (ウスギワニグチソウ)
P. falcatum A. Gray (ナルコユリ)

var. hyugaense Hiyama (ヒュウガナルコユリ)

var. trichosanthum (Koidz.) M. N. Tamura (マルバオウセイ)

P. humile Fisch. ex Maxim. (ヒメイズイ)
P. ibukiense (Makino) Makino (イブキワニグチソウ)
P. inflatum Kom. (ミドリヨウラク)
P. involucratum (Franch. et Sav.) Maxim. (ワニグチソウ)

f. akagiense Hiyama (アカギワニグチソウ)

P. lasianthum Maxim. (ミヤマナルコユリ)

var. coreanum Nakai (チョウセンナルコユリ)
f. purpurascens T. Inoue (ムラサキミヤマナルコユリ)

P. macranthum (Maxim.) Koidz. (オオナルコユリ)
P. macropodum Turcz. (トウアマドコロ)
P. odoratum (Mill.) Druce (アマドコロ, s.l.)
P. sibiricum Delar. ex Redoute (カギクルマバナルコユリ)
P. stenophyllum Maxim. (クルマバナルコユリ)

[APG: Asparagaceae, subfamily Nolinoideae]

Rohdea Roth (オモト) in Japan


R. chlorantha (Baill.) N. Tanaka (カッパンオモト) R. japonica (Thunb.) Roth (オモト)

[APG III: Asparagaceae]

Ruscus L. (ナギイカダ) recorded from the world


Evergreen shrub-like perrenial or shrub
R. aculeatus L. (ナギイカダ)
R. colchicus Yeo, Caucasus
R. hypoglossum L., central and southeast Europe - Turkey
R. hypophyllum L. (spineless butcher's broom), Iberia - northwest Africa
R. hyrcanus Woronow, endemic in the Talish Mountains, Azerbaijan
R. microglossus Bertol.. southern Europe
R. streptophyllus Yeo, Madeira

[APG III: Asparagaceae]

Scilla L. (ツルボ) in Japan


Bulb-forming perennials. Except S. scilloides, all species are exotic.
S. bifolia L. (フタバツルボ)
S. peruviana L. (オオツルボ), native to the Mediterranean
S. hispanica Mill. (ツリガネズイセン)
S. scilloides (Lindl.) Druce (ツルボ)
S. sibirica Haw. (シベリアツルボ), exotic used for gardening

[APG: Ruscaceae]

Smilacina Desfontaines (ユキザサ)


S. japonica A. Gray (ユキザサ, 雪笹)
The following three species are not distributed in Hokkaido.
S. yesoensis Franch. et Sav. ヒロハユキザサ, 広葉雪笹)
S. robusta Makino et Honda (ハルナユキザサ, 榛名雪笹)
S. viridiflora Nakai (Syn. S. hondoensis Ohwi) (ヤマトユキザサ, 大和雪笹)
  • Takahashi H. 1997. Classification and distribution of Smilacina species (Liliaceae) in Japan. Bull Natn Sci Mus, Tokyo, Ser B 23: 103-113

Smilax L. (サルトリイバラ)


Cronquist: Smilacaceae Vent. (サルトリイバラ) separated from Liliaceae
APG: Smilacaceae is divided into four families, Smilacaceae, Philesiaceae, Luzuriagaceae and Rhipogonaceae

S. arisanensis Hayata (アリサンサンキライ)
S. biflora Siebold ex Miq. (ヒメカカラ)

var. trinervula (Miq.) Hatus. ex T. Koyama (サルマメ)

S. bracteata C. Presl (サツマサンキライ)

var. verruculosa (Merr.) T. Koyama (アラガタサンキライ)

S. china L. (サルトリイバラ)
S. elongatoumbellata Hayata (ホソバサンキライ)
S. glabra Roxb. (ナメラサンキライ)
S. hayatae T. Koyama (ホソガタサンキライ)
S. horridiramula Hayata (アラゲサンキライ)
S. lanceifolia Roxb. (タイワンサンキライ, s.l.)

var. opaca A. DC. (タイワンサンキライ)

S. nantoensis T. Koyama (ナントウサンキライ)
S. nervomarginata Hayata (ササバサンキライ)
S. nipponica Miq. (タチシオデ), not in Hokkaido

f. tenuifolia Hisauti (ホソバタチシオデ)

S. perfoliata Lour. (ツキヌキサルトリイバラ)
S. pygmaea Merr. (ランダイサンキライ)
S. riparia A. DC. (シオデ)
S. sebeana Miq. (ハマサルトリイバラ)
S. sieboldii Miq. (ヤマカシュウ)

f. inermis (Nakai) H. Hara (トゲナシヤマカシュウ)

S. stans Maxim. (マルバサンキライ)

Streptopus Michx. (タケシマラン) in Japan


S. amplexifolius (L.) DC. (オオバタケシマラン, s.l.)
S. ovalis (Ohwi) F. T. Wang et Ts. Tang (コンゴウソウ)
S. streptopoides (Ledeb.) Frye et Rigg

ssp. japonicus (Maxim.) Utech et Kawano (タケシマラン)

f. atrocarpus (Koidz.) Makino et Nemoto (クロミノタケシマラン)

ssp. streptopoides (ヒメタケシマラン)

var. koreanus (Kom.) Kitam. (オタケシマラン)

[APG III: Liliaceae (Engler), Melanthiaceae, Nartheciaceae or Tofieldiaceae]

Tofieldia Huds. (チシマゼキショウ)


Japan
T. coccinea Richards. (チシマゼキショウ, s.l.)

var. kondoi (Miyabe et Kudo) H. Hara (アポイゼキショウ)

T. furusei (Hiyama) M. N. Tamura et Fuse (ヤシュウハナゼキショウ)
T. nuda Maxim.

var. hizenensis T. Yamaz. (ヒゼンハナゼキショウ)
var. nuda (ハナゼキショウ)

T. okuboi Makino (ヒメイワショウブ)
T. yoshiiana Makino

var. hyugaensis M. N. Tamura et Fuse (ヒュウガチャボゼキショウ)
var. koreana (Ohwi) M. N. Tamura, Fuse et N. S. Lee (コハナゼキショウ)
var. yoshiiana (ヤクシマチャボゼキショウ)

Alaska
T. pusilla (Michx.) Pers. (スコッチゼキショウ *, Scotch false asphode)
T. glutinosa (Michx.) Pers.

Tricyrtis Wall. (ホトトギス) in Japan


19 species reported from the world, and 12 species are distributed in Japan (10 species are endemic to Japan)
T. affinis Makino (ヤマジノホトトギス)
T. flava Maxim. (キバナノホトトギス)

ssp. ohsumiensis (Masam.) Kitam. (タカクマホトトギス)
f. rubella Masam. (ホソバノキバナホトトギス)

T. formosana Baker (タイワンホトトギス), Ryukyu and Taiwan

var. stolonifera (Matsum.) Masam. (ツルタイワンホトトギス)

T. hirta (Thunb.) Hook. (ホトトギス)
T. ishiiana (Kitag. et T. Koyama) Ohwi et Okuyama (サガミジョウロウホトトギス)

var. surugensis T. Yamaz. (スルガジョウロウホトトギス)

T. latifolia Maxim. (タマガワホトトギス)

var. makinoana (Tatew.) Hiyama (ハゴロモホトトギス)

T. macrantha Maxim. (ジョウロウホトトギス), Kochi Pref.
T. macranthopsis Masam. (キイジョウロウホトトギス)
T. macropoda Miq. (ヤマホトトギス)

f. epunctata Akasawa (ムテンヤマホトトギス)

T. nana Yatabe (チャボホトトギス)
T. perfoliata Masam. (キバナノツキヌキホトトギス)
T. puberula Nakai et Kitag. (マンシュウホトトギス)
T. setouchiensis Hir. Takah. (セトウチホトトギス)

[Trilliaceae or Liliaceae (s.l.). APG II: treats as a synonym of Melanthiaceae]

Trillium L. (エンレイソウ)


Taxa: 40-50 species in the world
Seed dispersal: ant dispersal
T. apetalon Makino (エンレイソウ)
T. smallii Maxim. (コジマエンレイソウ)
T. tschonoskii Maxim. (シロバナエンレイソウ/ミヤマエンレイソウ)
T. kamtschaticum Pall. (オオバナノエンレイソウ)
Hybrids
T. × hagae Miyabe et Tatewaki (シラオイエンレイソウ) = T. tschonoskii × kamtschaticum
T. × yezoense Tatewaki (トカチエンレイソウ) = T. kamtschaticum × apetalon
T. × miyabeanum Tatewaki (ヒダカエンレイソウ) = T. tschonoskii × apetalon
  • Kurabayashi M, Saho T. 1957. Evolution and variation in Trillium. IX. Chromosome complement in two interspecific hybrids newly found. Cytologia 22: 263-272

[APG: Melanthiaceae]

Veratrum L. (シュロソウ) in Japan


V. album L. ssp. oxysepalum Hultén (バイケイソウ)
V. alpestre Nakai (ミヤマバイケイソウ) → POV, merged with V. album
V. grandiflorum Loes. f. var. maximum Nakai (オオバイケイソウ)
V. maackii Regel var. maackii (ナガバシュロソウ)

var. japonicum (Baker) T. Simizu (シュロソウ)

f. atropurpureum (Honda) Kitam. (ムラサキタカネアオヤギソウ)

var. parviflorum (Miq.) Hara et Mizushima (アオヤギソウ)

f. alpinum (Nakai) Kitam. (タカネアオヤギソウ)

V. nigrum (チョウセンシュロソウ, s.l.)
V. nipponicum Nakai (コシジバイケイソウ)
V. stamineum Maxim. (コバイケイソウ)

Experimental materials (実験材料)


Cell division (細胞分裂)


Meiosis of pollen mother cells

1. Stage of cell divisions
1st Prophase (Leptotene, Zygotene, Pachytene, Diplotene, Diakinesis)
1st Metaphase, 1st Anaphase, 1st Telophase, Interphase
2nd Metaphase, 2nd Anaphaase, 2nd Telophase, Tetrad
2. Plant materials
Trillium kamtshaticum (n = 5, Dec.-March)
Paris verticillata (n = 5, early-mid May)
Tradescantia paludosa (n = 6 May-June)
Tradescantia virginiana 4X (n = 6 May-June)
Acetocarmine smear method
Preparations: Acetocarmine, tweezers, surgical knife, filter paper, glass slide, cover glass, spatula, sealing wax (封蝋), etc.

cel division
Pick PMCs from anthers → pour an acetocarmine drop (proceeding fixation and dyeing at the same time)

cel division Cover the glass slide by a cover glass → remove excess moisture using a filter paper by pushing lightly the paper and cover glass → seal by sealing wax

Observation under a microscope
  1. Observe the karyotype (核型) and centromere conjugation (動原体接合) at the 1st metaphse of Trillium kamtschaticum and/or Paris verticillata
    Find out the common characteristics between the karyotype and conjugation between the two species
  2. Tradescantia is not appropriate to observe the propahse in detail but shows the spiral structure of chromosome at metaphase well. In addition, note that the patterns of chromosome conjugation at M1 stage differ between the two species.
フッター